Hayat nasıldır biliyor musunuz? Üçte biri güzel geçen zamanlar, geri kalanı da o güzel zamanların hatırlanmasıdır der ünlü yazar Mark Twain. İşte bu noktadan hareketle gelin hep birlikte “Nostalji” kelimesinin sözlük anlamına bakalım. Türk Dil Kurumu sözlüğünde; “geçmişte kalan güzelliklere olan özlem duygusu ve bu duygunun baskın bir duruma gelmesi, geçmişseverlik, günde dün” ve “değişime karşı duyulan korku sonucu geçmişe sığınma duygusu” şeklinde tanımlanıyor nostalji. Bu tanımı hazırlayanların nostalji olgusuna psikanalistlerin nasıl yaklaştığına dair bir bilgisi var mıydı bilmiyorum ama psikanalistlere göre nostalji; çocukluğa, güvenli alana yani anneye sığınma ve dönüş dürtüsü olarak tanımlandığını aklımızın bir köşesine yazalım.
Geçmişin bize güzel görünmesinin nedeni
Hafıza üzerine yapılan birçok deney bize şu sonucu veriyor: İlk çocukluk deneyimleri beynimizde bir yapı oluşturur ve sonraki her öğrenme bu yapının biçimlendirmesi ile yorumlanıp hafızamızda depolanır ya da unutulur. Bu yüzden ilk deneyimler oldukça önemli ve kalıcıdır. Binlerce kez araba sürmüşüzdür ama o direksiyonun başına geçtiğimiz ilk anı asla unutamayız, belki yüzlerce kez gökkuşağı görmüşüzdür ama çocukken gördüğümüz ve şaşkınlıkla anlam vermeye çalıştığımız o gökkuşağını ömür boyu zihnimizde taşırız. Bu ilk heyecanlar, ilk mutluluklar, ilk sevinçler daha kalıcı ve özel oldukları için kişisel tarihimizde, hep ulaşılması gereken hatıralar olarak yerini alır ve ömrümüz boyunca o anların güzelliğini, saflığını, heyecanını arayıp dururuz. İşte bu nedenledir ki insan gündelik yaşamın kaygıları ile başa çıkabilmek için kendisini geçmişin güvenli sularına bırakır. Geçmiş güvenlidir çünkü orada hesabı verilmemiş ya da hesap edilemez bir şey yoktur, her şey iyi/kötü yaşanmış ve bitmiştir. Oscar Wilde’ın söylediği gibi: “Geçmişin bize güzel görünmesinin nedeni, onun geçip gitmiş olmasıdır.”
Nostalji yapmak ruh sağlığınıza olumlu yönde etki ediyor
Nostalji bazen bir koku, bazen bir ses, bazen bir tat, bir duygu tutar sizi ve geçmişe götürür. Kendinizi bir anda ıhlamur ağacının altına uzanmış, yıldızları sayarken bulursunuz. Maziye duyduğumuz saygı, geçmiş zaman mekanlarının bize selam duruşu, geçmişin bayram anıları, hepsi bir film şeridi gibi gözünüzün önünde ansızın canlanıverir. Herkesin içinde bir parça da olsa geçmişe özlem vardır. Günümüzde, geçmişe özlemle ilgili giderek artan araştırmalar gösteriyor ki, nostalji yapmak ruh sağlığınıza olumlu yönde etki ediyor. Her ne kadar insanlar, nostalji yapmayı, geçmiş deneyimleri içerdiğinden dolayı geçmişe odaklanmak olarak düşünse de, yapılan birçok araştırma nostaljinin geçmiş hakkında olduğu kadar geleceği de içerisinde barındırdığını söylüyor. Geçmişe dönük özlem şüphesiz bizimle beraber hep yaşayacak. Fakat bugünümüzü değerli ve anlamlı kılmanın, “şimdi ve burada” olmanın ne anlama geldiğini bilmenin hazzını da her daim aklımızda tutmamız gerekir. İşte şimdi bu duygu ve düşüncelerle İzmit Belediyesi’nin fotoğraflarla nostalji turuna götürmek istiyorum sizi. Sizin için seçtiğim fotoğrafların dışında tarihe yolculuk yapmak istiyorsanız İzmit Belediyesi’nin sayfasını ziyaret edebilirsiniz.